Yetiştiricilere Özel: Antep Fıstığı Ağacı ile İlgili Bilmeniz Gereken Her Şey!

Ülkemizin yetiştirdi en bereketli yemişlerden biri olan Antep fıstığı ile tanışın! Yeşil Altın olarak da anılan Antep fıstığı, bereketli Anadolu topraklarının insanlarına armağanıdır. Ekonomide büyük bir yeri olan Antep fıstığı, gıda endüstrisinin farklı alanlarında kendine yer bulmakta. Ayrıca kuruyemiş olarak da sevilerek tüketilen bir besin kaynağı. Peki, Antep fıstığı nasıl yetişiyor? Antep fıstığı ağacı bakanların dikkat etmesi gereken noktalar nelerdir? Yetiştiricilere özel ipuçlarını bu yazıda topladık!

Antep Fıstığı Nedir?

Öncelikle bir adım geriye gidelim, ve kendimize bu soruyu soralım… Antep fıstığı nedir? Antep fıstığı; sakız ağacı ailesinden gelen, Orta Asya ve Orta Doğu’da yetişen küçük bir ağacın meyvesidir. Antep fıstığı ağacı, verdiği değerli meyve sayesinde bir yetiştirici için en iyi yatırımlardan birisidir.

antep fıstığı içi, antep fıstığı ağacı

Doğu’nun Yeşil Altını: Antep Fıstığı’nın Tarihi

Antep fıstığı ağacı ile ilgili ilk veriler, bundan binlerce yıl öncesine dayanıyor. Yapılan arkeolojik çalışmalar, MO 6750’den beri insanlarınAntep fıstığı ağacı yetiştirdiğini ve bu ağacın değerli meyvesine beslenme düzenlerinde yer verdiğini gösteriyor.  Bu tarihe ait verilerde, Antep fıstığı ağacı yetiştirmekte kullanılan tohumlar bulunmuş. Yeşil Altın’ın anavatanı bugünün Suriye toprakları içerisinde kalıyor, yani Orta Doğu’dan dünyaya yayılmış olan bir besin. Zamanla Orta Asya’da ve Atlantik aşırı kara parçalarında da izine rastlanmaya başlamış. Antep fıstığı ağacı, bugün dünyanın çeşitli yerlerinde uygun ortam kurulması halinde rahatlıkla yetiştirilebilen bir ağaç haline geldi.

Antep Fıstığı Ağacının Özellikleri

Antep fıstığı ağacı, yapısı itibariyle oldukça dayanıklıdır. Sıcaklık farkları ile mücadele eder ve nem dışında her şeyi tolere edebilir. Antep fıstığı ağacı 10 metreye kadar büyüyebilmektedir. Tamamen olgunlaştığında yaprak genişliği 10 ila 20 cm arasında bir yerlere ulaşır. Meyvesi hepimizin bildiği gibi Antep fıstığıdır. Dışında krem rengi bir kabuk barındırır, iç kısmında ise o tatlı yeşil renk, mor ile bordo arası zarımsı bir yapının içerisinde gizlenmektedir. Antep fıstığı ağacı, her iki yılda bir ortalama 50 kilogram ya da 50 bin fıstık ürün verir. Kısacası oldukça bereketidir ve üreticisinin yüzünü güldürür.

antep fıstığı ağacı

Çöl İkliminin Dayanıklı Prensesi: Antep Fıstığı Ağacı

Antep fıstığının tarihine kısaca göz attıktan sonra, şimdi de botanik özelliklerine geçelim… Antep fıstığı ağacı yetiştirmenin kuralları ve püf noktalarını sizler için derledik. Emek ve sabır isteyen bu ağaç, yetiştiricileri için büyük avantajlar sağlıyor.

Antep Fıstığı Ağacı Nerede Yetişir?

Antep fıstığı ağacı, üretim alanınızdaki en güneşli yere konumlanabilir. Ekeceğiniz toprağın en iyi şekilde drane edildiğinden emin olun. Temel olarak dikkat edilmesi gereken en önemli iki nokta bunlardır. Diler önerilere göz atarken, bu iki koşuldan vazgeçmeyecek şekilde hareket etmeniz gerekmektedir. Daha detaylı bilgi için “Antep Fıstığı Nerede Yetişir” içeriğini inceleyebilirsiniz.

Tuzu Seven Bir Ağaç

Antep fıstığı ağacı özünde bir çöl bitkisidir. Bu nedenle yüksek tuzlu topraklara karşı içinden gelen bir dayanıklılığı vardır. Günümüzde çöl dışı alanlarda da yetiştirilmesine karşın, tohumun genetiğinde olan bu özellik sonucu, tuz eklenmiş şu ile daha iyi sonuçlar verdiği tespit edilmiştir. 3000 ila 4000 ppm çözünebilir tuz eklenmiş şu ile sulanan Antep fıstığı ağaçlarının veriminin arttığı düşünülmektedir.

Sıcaklık Farklarına Dayanıklı

Çöl iklimine alışkın olan Antep fıstığı ağacı, büyük sıcaklık değişiklikleri ile ustalıkla mücadele verebilir. – 10 derece ile 48 derece arasında yaşar. Ancak hatırlatmakta fayda var, sıcaklık miktarı bu skalanın üç noktalarına ilerlediğinde bile, Antep fıstığı ağacından en iyi şekilde verim alabilmek için öteki şartları yerine mutlaka getirmeniz gereklidir.

antep fıstığı ağacı

Nem Onun Düşmanı

Çöl ikliminin prensesi olan Antep fıstığı ağacı, nemden hiç hoşlanmaz. Yollar boyu çöl iklimininde yetişmiş olmanın getirdiği genetik kodlanma sonucunda, şu ile arası fazla iyi değildir. Üretim yapacağınız alanın nemsiz olmasına özen gösterin. Bunun yanısıra fazla sulama durumda da Antep fıstığı ağacı köklerinden zarar görmeye başlar. Uzun ve sıcak yazların geçtiği alanlar üretimi için idealdir.

Ona Bir Bahçe Verin!

Antep fıstığı ağacını ekilmek için ideal ortam meyve bahçeleridir. İlk ekildiği zamandan itibaren, ortam koşullarına ve tohumun yapısına bağlı olarak yedi ile ön yıl arasında sonuç vermesi beklenir. Üretim yılları arasında genellikle bir yıl vardır. Yani her iki yılda bir kere ürün verir. En verimli çağları, dikildikten yirmi sene sonrasına denk gelmektedir.

Bütün bu zahmetli üretim şartları aslında, başta belirttiğimiz sabır konusunu bir kere daha gündeme getiriyor. entel fıstığı sabır isteyen bir bitkidir. Onu bir yatırım gibi görmek daha doğumu olacaktır. Başlangıçta Antep fıstığı ağacı ekilmeli ve gereken şartlsr sağlanmalıdır. Yeterince zaman geçtikten sonra Antep fıstığı size en iyi sonuçları verecektir.

Dünyada Antep Fıstığı Üretimi

Değerli meyvesi ile üreticisine büyük kazançlar sağlayan Antep fıstığı, dünya çapında üretilen bir beşindir. Özellikle anavatanı olan Orta Doğu ülkelerinde popülerdir. İran, Antep fıstığı ağacı yetiştiriciliği konusunda bir numaralı ülkedir. Onun hemen ardından Amerika Birleşik Devletleri gelmektedir. ABD’de Antep fıstığı ağacı, özellikle iklim şartlarının yeterliliği nedeni ile Kaliforniya eyaletinde gerçekleşmektedir. Dünyada Antep fıstığı ağacı yetiştiriciliği ve Antep pisti üreticiliğinin üçüncü sırasında ülkemiz yer almaktadır. Bu üç ülke dışında Çin ve Yunanistan da Antep fıstığı konusunda iddialı olan ülkeler arasında yer almaktadır.

antep fıstığı, antep fıstığı ağacı

Tadına Doyum Olmaz: Antep Fıstığının Kullanım Alanları

Antep fıstığı ağacının değerli meyvesi, gıda endüstrisinin peki çok farklı alanında karşımıza çıkmaktadır. Taze olarak, ya da kavrulmuş ve tuzlandırılmış olarak tüketilebilmektedir.

Antep fıstığı, özellikle tatlı üretidimde sık sık kullanılmaktadır. Kürsel ölçekte dondurmanın vazgeçilmez malzemelerinden bir tanesidir. Klasik Antep fıstıklı dondurmanın yanısıra, İtalya’ya özel spumoni isimli dondurma türünün içerisinde ve geleneksel Napoli dondurması üretiminde de yer almaktadır. Geleneksel İtalyan tatlıları arasında yer alan, bisküvi kıvamındaki biscotti de yine Antep fıstığının kullanıldığı lezzetler arasındadır

Antep fıstığı, ülkemizden çıkmış olan pek çok tatlının da vazgeçilmez malzemelerinden birisidir. Özellikle lokum ve baklava gibi tatlılar için vazgeçilmezdir. Bunun yanısıra pek çok geleneksel tatilin süslenmesinde Antep fıstığına er verilmektedir.

Bu değerli meyvenin kullanım alanı sadece tatlılarla sınırlı değil. Antep fıstığı ayrıca şarküteri ürünleri ile birlikte de kullanilabilir. Salam çeşitlerinin içinde lezzet vermesi için sık sık kullanılır. ABD ve Hindistan’da, dünya çapında daha az bilinen geleneksel tatların içerisinde de Antep fıstığına rastlanmaktadır.

Antep Fıstığı’nın Besin Özellikleri

Bu minik yeşil meyve nasıl olmuş da bu kadar fazla yiyeceğin içerisine girmiş? İnsanlar neden yüzyıllar boyunca bu zahmetli Antep fıstığı ağacı üreticili ile yakından ilgilenmiş? Bunun cevabı, bu lezzetli meyvenin besleyiciliğinden geçiyor. Antep fıstığı oldukça besleyici bir yemiştir. Öncelikle enerji açısından oldukça zengindir. B6 vitamini hücre yenilenmesinde etkin rol oynayan bir vitamindir. Yaşlanma belirtilerini ortadan kaldırma, egzama gibi rahatsızlıklarla mücadele etmek konusunda etkilidir. Genellikle et ürünlerinde bulunur, bu nedenle eğer et tüketmiyorsanız Antep fıstığı yiyerek ikame edebilirsiniz. İçerisinde oldukça yoğun miktarda B6 vitamini yer almaktadır. Ayrıca Magnezyum ve Manganez mineralleri açısından da zengindir

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir